Als voorbeeld van 'vergeten' molens speelt het duo van de Zandwijkse en de Uitwijkse molen in Uppel bij Almkerk een belangrijke rol in de uitzending. Deze molens speelden eeuwenlang een cruciale rol in de waterhuishouding; tijdens de tweede wereldoorlog en de watersnoodramp van 1953 werden beide molens nog ingezet om gebieden droog te malen. Door de grootscheepse ruilverkaveling in de jaren 60 en 70 zijn deze 'oude helden' in feite werkeloos geraakt. Nu lijken de molens vergeten, maar toch strijden de twee molenaars, zonder noemenswaardige subsidie, voor het behoud van hun molens. Een portret van een bijna verloren strijd.
Speciale aandacht voor molen 'De Otter'
Molens komen steeds meer in de verdrukking door de alsmaar oprukkende bebouwing. De strijd om een geschikte omgeving, ook wel biotoop genoemd, waarin de molen kan blijven werken kan hoog oplopen. In de geruchtmakende zaak van paltrokmolen De Otter in Amsterdam, staan molenvrienden recht tegenover de plaatselijke overheid, het stadsdeel Westerpark in Amsterdam. De unieke paltrokmolen uit 1631 , de eerste houtzaagmolen in Amsterdam, is inmiddels omsingeld door flatgebouwen en vangt geen bruikbare wind meer. Molenaar Paul Rijkers moest met pijn in zijn hart 'zijn' molen aan de ketting leggen. We zijn getuige van de laatste omwenteling van de Otter in Amsterdam.
Maar, de Otter kan gered worden wanneer deze verplaatst wordt naar een plek waar de molen nog wél als werkend monument in stand kan worden gehouden. Het stadsdeel verleent echter geen vergunning om de molen te verplaatsen, omdat de Otter daar historisch is geworteld. Door de weigering van het stadsdeel wordt de molen in feite gegijzeld op zijn huidige plek en zal, wanneer er niets gebeurd, dit unieke erfgoed langzaam wegrotten.
De juridische strijd gaat nog volop door, maar deze strijd kan weleens te lang gaan duren voor de Otter. De 'zaak Otter' roept de vraag op of de verantwoordelijkheid voor het behoud van monumenten wel bij de laagste overheden hoort te liggen.